เกร็ดเบื้องหลัง “หุ่นล้อ” ขบวนพาเหรดล้อการเมือง มธ. ฟุตบอลประเพณี ครั้งที่ 73

วันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2562 เป็นอันจบเรียบร้อยสำหรับงานฟุตบอลประเพณีธรรมศาสตร์-จุฬาฯ ครั้งที่ 73 เมื่อช่วงเย็นที่ผ่านมา เกมส์แข่งขันจบ 90 นาทีโดยจุฬาฯทำประตูชนะทีมธรรมศาสตร์ไป 2-1 สิ่งที่น่าจับตามองทุกปีจนมาถึงปีนี้คือ ขบวนพาเหรดสะท้อนสังคมของจุฬาฯและขบวนพาเหรดล้อการเมืองของธรรมศาสตร์ ซึ่งปีนี้ ทั้งสองมหาวิทยาลัยยังคงจัดเต็มแบบไม่มีเกรงใจกับประเด็นการเมือง เศรษฐกิจ สังคม โดยเฉพาะในช่วงการเลือกตั้งที่กำลังเกิดขึ้นและข่าวฮือฮาที่เกิดขึ้นตลอดสัปดาห์นี้

หุ่นล้อแต่ละชิ้นสะท้อนดั่งภาพที่แทนคำบรรยายนับล้านต่อเหตุการณ์ดังกล่าวเอาไว้ และนี่คือเรื่องราวข้างหลังหุ่นล้อ

“ล้อการเมือง มธ.” จาก “#SaveHakeem” ถึง “สืบทอดอำนาจ”

กลุ่มอิสระล้อการเมืองแห่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ปีนี้ได้หยิบเอาประเด็นทั้งการเมืองและสิทธิมนุษยชนที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ในขณะนี้ปรากฎสู่สายตาผู้ชมทั่วสนามศุภชลาศัย ท่ามกลางการติดตาม สอดแนมจากเจ้าหน้าที่นอกเครื่องแบบตั้งแต่ตัวร่างจนออกมาเป็นหุ่น

เริ่มจาก มาสคอทล้อการเมือง นำขบวนพาเหรด เป็นชายร่างสูงพร้อมถือลูกบอล แต่ข้อเท้ากลับถูกพัฒนาการด้วยตรวน สื่อถึงประเด็นปัญหาที่ประเทศไทยตกเป็นพื้นที่ตำบลกระสุนตกจากการจับตัวนายฮาคีม อัล อาไรบี อดีตนักเตะทีมชาติบาห์เรนที่ลี้ภัยการเมืองมาอยู่ออสเตรียหลายปีจนเป็นผู้ลี้ภัยภายใต้การอารักขาของรัฐบาลออสเตรเลีย แต่เรื่องเกิดขึ้นเมื่อนายฮาคีมกับแฟนสาวมาฮันนีมูนที่เมืองไทยแต่ถูกตม.ควบคุมตัวหลังพบว่ามีหมายแดงของอินเตอร์โพล ซึ่งเป็นการออกตามคำขอของทางการบาห์เรน ต่อมาหมายจับดังกล่าวได้ถูกยกเลิกไป เนื่องจากขัดกับนโยบายของตำรวจสากล ที่ห้ามการออกหมายจับของรัฐบาลต่อผู้ลี้ภัย ที่หลบหนีการประหัตประหารมาจากประเทศที่ขอออกหมายจับ บาห์เรนต้องการตัวนายฮาคีมโดยกล่าวหาว่ามีส่วนร่วมการทำลายสถานที่ทางการระหว่างการชุมนุมช่วงอาหรับสปริง แต่นายฮาคีมโต้ว่าช่วงที่เกิดเหตุเขากำลังแข่งให้กับทีมชาติบาห์เรนอยู่ที่ต่างประเทศ อีกทั้งนายฮาคีมเผยว่าเคยถูกเจ้าหน้าที่บาห์เรนซ้อมทรมานก่อนที่ตัดสินใจลี้ภัยทางการเมืองเมื่อหลายปีก่อน แต่นายฮาคีมถูกจับโดยทางการไทยและเตรียมจะส่งตัวผู้ร้ายข้ามแดนให้กับบาห์เรน ทั้งๆที่ทั้งสองประเทศไม่มีสนธิสัญญาส่งผู้ร้ายข้ามแดน และคดีดังกล่าวตามหลักกฎหมายส่งผู้ร้ายข้ามแดน จะไม่ส่งผู้ต้องหาคดีการเมืองและยิ่งเป็นผู้ลี้ภัยที่ได้รับการรับรองด้วยแล้ว ทำให้ออสเตรเลีย และองค์กรสิทธิฯรวมถึงฟีฟ่า ออกมาเรียกร้องให้ทางการไทยปล่อยตัวนายฮาคีม และเรื่องราวของนายฮาคีมถูกเผยแพร่บนโซเชียลมีเดียและเกิดแฮชแท็ก #SaveHakeem เพื่อเรียกร้องให้ทางการไทยปล่อยตัวฮาคีม

Game of Trade -พญาอินทรีย์โบยบินกับพญามังกรเหินหาว

ประเด็นระดับโลกอีกเรื่องที่ส่งผลกระทบไปหลายประเทศ จะเป็นอะไรไม่ได้นอกจาก สงครามการค้า ที่ชาติมหาอำนาจอย่างสหรัฐฯกับจีน ต่างโรมรันประกาศมาตรการโต้ตอบเพื่อหวังให้ตัวเองได้เปรียบจนส่งผลกระทบเป็นลูกโซ่ เพียงเพื่อเอาชนะเป็นมหาอำนาจทางเศรษฐกิจโลก โดยหุ่นล้อปรากฎเป็นนายโดนัลด์ ทรัมป์ ในชุดนักรบโบราณพร้อมกับแสยะยิ้มและชูนิ้วกลางใส่ อันสะท้อนนิสัยความไม่แยแสต่อเสียงคัดค้านของหลายประเทศที่ห่วงสถานการณ์ที่เกิดขึ้น อีกด้านก็เป็นหุ่นของหมีพูห์ ซึ่งเป็นคำเรียกแทนนายสีจิ้นผิง ประธานาธิบดีจีน ที่มีรูปร่างคล้าย วินนี่ เดอะ พูห์ หรือหมีพูห์ อันเริ่มมาจากชาวเน็ตจีนที่เอาไปล้อเลียนภาพการเดินสนทนากันระหว่างนายบารัค โอบามา อดีตประธานาธิบดีสหรัฐฯและนายสี ก็มีชาวเน็ต ล้อเลียนเป็นการเดินระหว่างทิกเกอร์ เสืออารมณ์ดีและหมีพูห์ ที่ทั้งสองเดินคู่กัน ทำให้หมีพูห์กลายเป็นคำเรียกแทนเชิงเสียดสีล้อเลียนนายสีจิ้นผิง และกลายเป็นคำที่ทางการจีนเซ็นเซอร์ออกจากโลกออนไลน์

ประสานพลัง ช่วย(รัฐ)ทหาร

หุ่นล้อตัวต่อไป รูปทรงคล้ายเครื่องดูดฝุ่นทรงน่ารักเหมือนช้างนี้ กลุ่มอิสระฯต้องการเปรียบเทียบสถานการณ์พรรคการเมืองหนึ่งที่ต่างดูดส.ส.นักการเมืองเก่าจากหลายพรรคเข้าร่วม แม้เคยด่าทอว่าเป็นนักการเมืองน้ำเน่า แต่พอต้องลงสนามเลือกตั้งในกฎที่ตัวเองเขียนขึ้นมา ก็ต้องดูดพวกเขามาเพื่อสร้างความได้เปรียบให้กับพรรคที่ผู้อำนาจสนับสนุน

และหุ่นล้อตัวนี้มีการเปลี่ยนลูกเล่นกลางสนาม โดยปรากฎหุ่นคล้ายคนที่ประคองหนุนเครื่องดูดฝุ่นซึ่งแทนพรรคการเมืองต่างๆ โดยปรากฎเป็นโลโก้ของพรรคประชาธิปัตย์ พรรคภูมิใจไทย พรรคประชาชนปฏิรูปและพรรครวมพลังประชาชาติไทย ส่วนใบหน้าของเครื่องสูบน้ำช้างนี้ ดวงตาช้างคู่ดังกล่าวถูกแทนที่ด้วยใบหน้าครึ่งบนที่ละม้ายคล้ายพล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา หัวหน้า คสช.ที่ถูกสังคมตั้งคำถามว่าต้องการสืบทอดอำนาจหรือไม่

เลือกตั้งไม่ผิด ผิดที่สัญญา (พร้อมได้มาด้วยสารพัดการเอาเปรียบ)

หุ่นล้อตัวนี้ สื่อแทนถึงคำมั่นสัญญาและการคาดเดาถึงการเลือกตั้งที่เกิดขึ้นว่าทำไม ถึงเลื่อนไปได้ตั้งหลายครั้ง จนมาถึงครั้งนี้ที่จะเกิดขึ้นในเดือนมีนาคมนี้ และท่ามกลางความไม่พอใจของประชา่ชนที่ต่างรอคอยวันเลือกตั้งว่าจะมาถึงเมื่อไหร่ ก็ได้แบบค่อนข้างแน่นอนในวันที่ 24 มีนาคม ทว่าการเลือกตั้งที่ได้ให้มานี้ สำหรับกลุ่มอิสระล้อการเมืองฯ กลับมองว่า ในบ้านเมืองของเรา การเลือกตั้งไม่ได้เป็นการแสดงออกถึงอำนาจของประชาชน แต่กลับเป็นเครื่องรองรับการสืบทอดอำนาจ โดยเฉพาะ ส.ว.แต่งตั้ง 250 คนที่ถูกวางตัวรออยู่ก่อนแล้ว เหลือเพียง ส.ส.อีกเล็กน้อยก็ทำให้โอกาสที่จะสืบทอดอำนาจผ่านตำแหน่งนายกรัฐมนตรี อยู่ใกล้เพียงแค่เอื้อม

ข้างๆหุ่นทรงหีบบัตรเลือกตั้งขนาดใหญ่นั้น ปรากฎหุ่นคนที่แปะหน้าของนายธนาธร จึงรุ่งเรืองกิจ หัวหน้าพรรคอนาคตใหม่ และนายชัชชาติ สิทธิพันธุ์ แคนดิเดตนายกรัฐมนตรีของพรรคเพื่อไทยถูกมัดด้วยโซ่ เสมือนพยายามสื่อถึงความพยายามสกัดขัดขวางพรรคการเมืองฝ่ายประชาธิปไตยไม่ให้มีโอกาสได้รับเลือกเข้าสภา

“เขารัฐ ท.” อนุสรณ์มรดกตกทอดจาก คสช.

และสุดท้ายของหุ่นล้อคือ เขารัฐ ท. (อ่านว่า “ทอ”) โดยหยิบยกสถานที่สำคัญและเรียกคล้ายกับอนุสรณ์สถานแห่งชาติเขารัชมอร์ของสหรัฐฯ ที่สลักหน้าของ 4 ประธานาธิบดีที่สำคัญของสหรัฐฯที่เป็นผู้มอบมรดกของการสร้าง การฟื้นฟูและกอบกู้วิกฤตของประเทศสหรัฐฯในช่วงเวลาต่างๆ แต่เขารัฐ ท.กลุ่มอิสระล้อการเมืองฯพยายามสื่อถึงการมอบมรดกที่เต็มไปด้วยคำถามถูกทิ้งไว้ ไม่ว่ารัฐธรรมนูญ 2560 หลักศิลาที่จารึกมาตรา 44 เรือดำน้ำ รถไฟจีนและภูเขาทั้งลูกที่ด้านหลังเขียนว่า “ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี” กลายเป็นมรดกที่ฝากไว้ให้สังคมไทยต้องอยู่ร่วมต่อไปอีกนาน

บทความก่อนหน้านี้เครื่องเคียงข้างจอ/วัชระ แวววุฒินันท์/ จอเปื้อนฝุ่น
บทความถัดไปการ์ตูนที่รัก/นายแพทย์ประเสริฐ ผลิตผลการพิมพ์/ โคโนะโดริ เล่ม 2 การทำแท้ง การทำแท้ง